در بعضی از تشرفات، افراد، در هنگام دعا خواندن و تسبیح امام زمان، متوجه شده‌اند که گویا در و دیوار هم، دعا و ذکر را با حضرت می‌خوانند. به عنوان نمونه، در تشرف آیت الله مرعشی در مسجد سهله، در وصف دعایی که امام زمان در مسجد زید خواندند، چنین آمده است:

بعد سیّد دعایی خواند – که گویا دیوارها و سنگ‌ها آن دعا را با او می‌خواندند – [و در اثر آن دعا] انقلابی عجیب در خود حس کردم که از وصفش عاجزم.

آیت الله مرعشی

نمونه‌ای دیگر در تشرف شیخ اسماعیل نمازی آمده است:

نماز را که می‌خواندیم من دیدم مسجد، ستون صدا می‌کند؛ در و پیکر همه صدا می‌کنند؛ جیریک و پیریک می‌کنند. … بعد از نماز تسبیح حضرت زهرا را خواندند؛ و در و دیوار هم ذکر را می‌گفت؛ و من خیال کردم که مثل زلزله […] تکون می‌خورد.

شیخ اسماعیل نمازی

در قرآن

این مطلب اصلی در قرآن دارد. آنجا که خداوند متعال در مورد حضرت داوود می‌فرماید

يٰا جِبٰالُ أَوِّبِي مَعَهُ [أَيْ سَبِّحِي اَللَّهَ] وَ اَلطَّيْرَ وَ أَلَنّٰا لَهُ اَلْحَدِيدَ 

یعنی ای کوهها با او [حضرت داوود] تسبیح کنید و پرندگان [شما نیز چنین کنید]. و آهن را برای او نرم کردیم.

در تفسیر قمی ذیل این آیه چنین آمده است

  • كَانَ دَاوُدُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ إِذَا مَرَّ فِي اَلْبَرَارِي يَقْرَأُ اَلزَّبُورَ 
  • تُسَبِّحُ اَلْجِبَالُ وَ اَلطَّيْرُ مَعَهُ وَ اَلْوُحُوشُ
  • وَ أَلاَنَ اَللَّهُ لَهُ اَلْحَدِيدَ مِثْلَ اَلشَّمْعِ
  • حَتَّى كَانَ يَتَّخِذُ مِنْهُ مَا أَحَبَّ.
  • هنگامی که داوود علیه السلام در دشت‌ها می‌رفت، در حالی که زبور می‌خواند،
  • کوهها و پرندگان و حیوانات وحشی با او تسبیح می‌کردند
  • و خدا آهن را برای او مثل شمع نرم کرد
  • طوری که با آن هر چه می‌خواست می‌ساخت.

نیز آیه تُسَبِّحُ لَهُ السَّمَاوَاتُ السَّبْعُ وَ الْأَرْضُ وَ مَن فِيهِنَّ وَ إِن مِّن شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَ لَـٰكِن لَّا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ إِنَّهُ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا بیان می‌دارد که همه چیز تسبیح خدا می‌کند، اما شما تسبیح‌شان را نمی‌فهمید.

در ذیل این آیه، در تفسیر عیاشی، از امام صادق روایت شده است که … به دیده ما [یا به نظر ما]، ترک خوردن و صدا کردن دیوار، تسبیح اوست: إِنَّا لَنَرَى أَنَّ تَنَقُّضَ اَلْجِدَارِ هُوَ تَسْبِيحُهُ. (شباهت این بیان را با گزارش شیخ اسماعیل نمازی ببینید).

در بحار از کتاب علل محمد علی بن ابراهیم نقل کرده است که گریه آسمانها، سرخ شدنشان بدون وجود ابر است. و گریه زمین، لرزش آن است (زلزله). و تسبیح درخت، حرکت آن است بدون وجود باد. و تسبیح دریاها، زیاد و کم شدنشان است (یعنی جزر و مد ظاهرا). و تسبیح درخت، رشد و نمو آن است. و نیز فرمود سایه‌اش خدا را تسبیح می‌کند.

نیز از ظاهر آیه وَ يُسَبِّحُ الرَّعْدُ بِحَمْدِهِ وَ الْمَلَائِكَةُ مِنْ خِيفَتِهِ … چنین بر می‌آید که صدای رعد تسبیح خداست.

در روایات

مشابه این مطلب برای پیامبر و ائمه دیگر آمده است. مثلا، تسبیح سنگریزه‌ها در دست پیامبر، جزء معجزات مشهور آن حضرت است. به عنوان نمونه، در إثبات الهداة آمده است:

  • وَ عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ فِي حَدِيثٍ:
  • أَنَّ جَمَاعَةً مِنَ اَلْيَهُودِ أَنْكَرُوا تَسْبِيحَ اَلْحَصَى فِي كَفِّهِ،
  • وَ أَخَذَ كَفّاً مِنَ اَلْحَصَى
  • فَجَعَلَ يُسَبِّحُ فِي كَفِّهِ
  • فَأَسْلَمَ مِنْهُمْ جَمَاعَةٌ .
  • از آن حضرت وارد شده است در حدیثی
  • که جماعتی از یهود تسبیح کردن سنگریزه در مشت آن حضرت را انکار کردند
  • و آن حضرت مشتی سنگریزه برداشت
  • پس شروع کردند به تسبیح کردن در مشت ایشان.
  • در نتیجه، جماعتی از ایشان اسلام آوردند.

در رجال کشی، به طرق مختلف، از سعید بن مسیب نقل شده است که زین‌العابدین (امام سجاد) در سجده خود تسبیح کرد. پس باقی نماند در اطرافش درختی و قطعه خاکی مگر اینکه به همراه تسبیح او، تسبیح نمود. سعید گفت که من و اطرافیانم از این واقعه وحشت کردیم. سپس آن حضرت مطالبی در فضیلت این تسبیح می‌فرمایند. این تسبیح که با سُبْحَانَكَ اَللَّهُمَّ وَ حَنَانَيْكَ آغاز می‌شود جزء ادعیه صحیفه است.

پی‌نوشت

در لغت است که تَنَقّضَ الجِدَارُ یعنی تَشَقَّقَ و سُمِعَ لَهُ صَوْتٌ.


۲ دیدگاه

شیخ اسماعیل نمازی و جماعت در مشهد - تشرف · ژانویه 19, 2020 در 10:10 ب.ظ

[…] را که می‪خواندیم من دیدم مسجد، ستون صدا می‪کند؛ در و پیکر همه صدا می‪کنند؛ جیریک و پیریک می‪کنند. من خیال کردم می‪خواهد خراب […]

توصیه‌های امام زمان به آيت اللّه مرعشی در مسجد سهله (مفصل) - تشرف · ژانویه 19, 2020 در 10:48 ب.ظ

[…] داخل شدیم و نماز خواند. بعد سیّد دعایی خواند – که گویا دیوارها و سنگ‌ها آن دعا را با او می‌خواندند – [و در اثر آن دعا] انقلابی عجیب در خود حس کردم که از […]

دیدگاه‌ها بسته است.